Welke hondenrassen zijn nog echt gezond?
Als je op zoek gaat naar een hond wil je natuurlijk een zo gezond mogelijk dier aanschaffen. Veel hondenliefhebbers weten dat er bij meerdere hondenrassen gezondheidsproblemen spelen. Sommige rassen zijn zo ver doorgefokt dat ze eigenlijk altijd wel een of meerdere erfelijke gezondheidsproblemen hebben. Maar kun je nog een gezond hondenras vinden?
Overig
1 februari '26 • 3 min leestijd
De Raad van Beheer, de vereniging van onder meer de rashondenclubs van Nederland, pleit ervoor dat mensen een rashond met een stamboom kopen. Nederlandse rashonden met een stamboom vallen onder de strenge Europese regels voor fokkerij. Dat betekent dat de teefjes maar één keer per jaar een nest mogen krijgen en dat er regels zijn voor fokken die inteelt moeten bestrijden. Volgens de Raad van Beheer zijn Nederlandse stamboomhonden dan ook gezonder dan andere rashonden, die bijvoorbeeld uit broodfok in Oost-Europa komen.
Rassen waar je voorzichtig mee moet zijn
Als je het aan dierbeschermingsorganisaties zoals bijvoorbeeld Dier en Recht vraagt, vertellen zij een ander verhaal. Zij waarschuwen voor een groot aantal rassen, omdat deze honden veel erfelijke ziektes bij zich dragen. Slechts een paar hondenrassen worden op hun website als ‘gezond’ aangeduid, veel populaire hondenrassen zoals bijvoorbeeld de Duitse herder en de Golden Retriever zitten ver in de gevarenzone. De bekendste honden met genetische ziektes zijn de honden met korte snuiten, waardoor hun ademhaling beperkt is en ze vaak hoofdpijn hebben. Voorbeelden hiervan zijn bijvoorbeeld de Franse bulldog en de Cavalier King Charles Spaniel, die ook vaak een hartaandoening heeft. Over de Franse Bulldog schrijft Dier en Recht: “Volgens de wet moet een snuit minimaal zo lang zijn als de helft van de koplengte en de neusgaten moeten open staan. Ook mag de hond in rust niet snurken bij het ademhalen.”
‘Groene rassen’
De hondenrassen die het stempel ‘weinig genetische problemen’ krijgen van Dier en Recht zijn: Hollandse smoushond en de Nederlandse schapendoes. Een gering risico is er bij Whippet, Wetterhoun en Tamaskan. De overige rassen die op de website staan (ongeveer 100) hebben een beduidend of hoog risico op erfelijke aandoeningen, volgens de organisatie.
De voordelen van een vuilnisbakkie
Rashonden worden vaak binnen een beperkte genenpool gefokt en dat verhoogt het risico op erfelijke ziekten. Een hond die geen officieel ras of stamboom heeft, een ‘vuilnisbakkenras’ dus, is vaak gezonder. Dat komt omdat hun ouders meestal (veel) meer verschillende genen hebben. De genetische diversiteit is dus groter. Hierdoor is de kans op erfelijke afwijkingen veel kleiner. Rashonden worden vaak gefokt op extreme uiterlijke kenmerken die wij als mensen mooi of schattig vinden. Denk maar aan die korte snuitjes. Vaak zijn dat soort extreme kenmerken helemaal niet fijn voor de hond zelf. Een hond die mengelmoesje van verschillende rassen is, zal gemiddeld genomen dan ook minder van deze hinderlijke of ziekmakende extreme kenmerken hebben. Honden van gemengde rassen leven gemiddeld dan ook langer dan rashonden en krijgen pas op een latere leeftijd gezondheidsproblemen. Maar let op, dat zijn gemiddelden! Elk individu is natuurlijk anders. De gezondheid van een individuele hond hangt altijd af van zijn eigen specifieke genenpakket, de manier waarop hij is opgegroeid, voeding, gezondheidszorg en leefomstandigheden.
Toch liever een rashond?
Wanneer je toch liever een rashond kiest, zorg dan dat je koopt bij een goede fokker. Voor elke aankoop geldt: ken de geschiedenis van je hond, doe goed onderzoek en bij twijfel: niet doen. Verantwoorde fokkers testen op erfelijke aandoeningen en streven naar gezonde lijnen. Helaas zijn er ook fokkers die minder zorgvuldig te werk gaan, wat kan leiden tot gezondheidsproblemen. Rassen met een lagere inteelt bleken in wetenschappelijk onderzoek langer te leven dan rassen met een hogere inteelt. Dit heeft bovendien een samenhang met negatieve raskenmerken zoals bijvoorbeeld een korte snuit. Bij gemengde rassen is de achtergrond soms minder bekend, maar als de ouders gezond zijn, kan het resultaat ook gezond zijn.
Laat je goed informeren
Het beste advies is om een hond te kiezen waarvan je de gezondheidsgeschiedenis kent en die past bij jouw levensstijl. Of het nu een rashond is of niet. Kijk op de website van Dier en recht voor de verschillende rassen en tips bij aankoop van een hond. De Raad van Beheer geeft tips voor het aankopen van een gezonde rashond.
Bronnen:
Keijser, S. F. A., et al. "Disease burden in four populations of dog and cat breeds compared to mixed-breed dogs and European shorthair cats." Preventive veterinary medicine 140 (2017): 38-44. https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S0167587717301708
Bannasch, Danika, et al. "The effect of inbreeding, body size and morphology on health in dog breeds." Canine Medicine and Genetics 8.1 (2021): 12. https://link.springer.com/article/10.1186/s40575-021-00111-4
www.houdenvanhonden.nl www.dierenrecht.nl